Óttastu að fá brjóstakrabbamein?

Brjóstakrabbamein er ekki aðeins algengasta krabbamein sem greinist hjá konum heldur sá sjúkdómur sem allar konur óttast hvað mest. Fólk talar í sífellu um krabbamein og skilaboð um brjóstakrabbamein eru úti um allt: í sjónvarpi, í útvarpi, í tímaritum, dagblöðum og jafnvel víðar.

Að sjá allt um kring eitthvað sem minnir á brjóstakrabbamein, hvort sem það er heima eða úti í samfélaginu getur haft í för með sér mikinn kvíða. Þá er gott að vita að aldrei í sögunni hefur verið minna mál að fá jafn alvarlegan sjúkdóm og brjóstakrabbamein, vegna þess hve margar nýjar og áhrifaríkar leiðir hafa fundist til að takast á við hann.

Ef til vill rak ótti þig inn á þessa slóð. Það er ekki alslæmt. Hæfilegan ótta má virkja og nýta til að afla sér þekkingar á því sem hann beinist að. Flest erum við þannig gerð að við reynum að komast af með þá þekkingu sem við teljum okkur þurfa á að halda og sóum ekki tíma og kröftum í eitthvað sem við teljum óþarfa - nema auðvitað fólk sem er haldið óseðjandi fróðleiksþorsta.

Ótti þinn við krabbamein getur átt sér ýmsar ástæður og djúpar rætur innra með þér. Hafir þú t.d. þurft að fylgjast með einhverjum sem var þér kær berjast við krabbamein og lúta í lægra haldi og hefur jafnvel séð á eftir fleiri en einum ástvini eða nánum ættingja er ótti þinn skiljanlegur. Þannig er það í sumum fjölskyldum.

Það þarf heldur ekki náinn ættingja til. Hér á landi greinast þrjár til fjórar konur með brjóstakrabbamein í viku hverri. Hver og ein þeirra á sér fjölskyldu og vini sem hrökkva í kút þegar fréttin berst. Í huga margra jafngildir greining á krabbameini dauðadómi og við frétt af þessum toga verður flestum illa við. Þrjár til fjórar konur vikulega er há tala og konur spyrja sig: Hver verður næst? Verður það kannski ég?

Óttinn við krabbamein á í sumum tilfellum rétt á sér. Í öðrum tilfellum á hann það alls ekki. Það er nauðsynlegt að átta sig á hvers eðlis krabbameinið er. Greinist það á fyrstu stigum eru mjög miklar líkur á lækningu. Brjóstakrabbamein greinist nú orðið mun fyrr en áður var og á síðustu árum hafa komið í ljós ótvíræðir kostir nýrra lyfja sem gera árangur af meðferð nokkuð vísan.

Tilhugsunin um krabbameinsmeðferðina sjálfa er hins vegar í augum margra, einkum kvenna, skelfilegri en tilhugsunin um krabbameinið sem slíkt. Það er ekki að ástæðulausu. Oftast leynir það sér ekki, hafi kona þurft að fara í krabbameinsmeðferð. Meðferðin tekur á taugar, orku og útlit og eftirköstin geta verið af margvíslegum toga og varað mislengi. Því óska allar konur sér þess að fá að lifa án þess nokkru sinni að þurfa að ganga í gegnum hana.

Raunin er þó sú að ekki er hægt að ábyrgjast að kona fái ekki krabbamein, jafnvel sú sem gerir allt "rétt". Hins vegar er ljóst að ýmislegt er hægt að gera til að draga úr líkum á sjúkdómnum. Þér kann að finnast það ómaksins vert sértu enn á besta aldri, jafnvel þótt þú sért ekki í neinum sérstökum áhættuhópi. Sértu í ákveðnum áhættuhópi getur það breytt lífi þínu. Kynntu þér rækilega allt sem lesa má í Minnkaðu líkurnar.  Í þeim hluta er fjallað um líkur almennt svo og líkur kvenna eftir því hvort þær hafa einhvern tíma greinst með brjóstakrabbamein eða ekki, fjölskyldusögu, arfgengi o.fl. o.fl. Hver svo sem staðan er hjá þér geturðu gert mjög margt til að draga úr líkum. Flest af því mun auk þess gera líf þitt og heilsu betra en ella, hvernig sem allt veltist.